Fréttir

Samið um lífeyrisaukann við ríkið og Reykjavíkurborg

Í gær var undirritaður samningur við ríkið og Reykjavíkurborg um lífeyrisauka sambærilegan og opinberir starfsmenn fengu með breytingunum um síðustu áramót. Í þessari umferð náðist ekki samkomulag við Samband íslenskra sveitarfélaga en stéttarfélögin hafa verið með sambærilegar kröfur gangvart þeim.

En hvers vegna var þessi samningur gerður og til hverra nær hann?
Í fyrsta lagi nær samningurinn til starfsmanna ríkisins og Reykjavíkurborgar sem taka laun og réttindi samkvæmt kjarasamningum stéttarfélaga og sambanda innan ASÍ.
Í öðru lagi er samningurinn til að jafna stöðu þessara starfsmanna ríkis og borgar við aðra starfsmenn s.s. þá sem taka laun samkvæmt kjarasamningum opinberu stéttarfélaganna.

En hvað er lífeyrisauki?
Lífeyrisauki er viðbótargreiðsla við hefðbundið iðgjald í lífeyrissjóð sem mun fara lækkandi með árunum en er 5,85% við undirritun samningsins. Lífeyrisaukinn tekur til þeirra starfsmanna ríkisins og Reykjavíkurborgar sem voru á launum síðustu 12 mánuðina fyrir 1. júní 2017 og eiga a.m.k. þriggja mánaða uppsagnarfrest. Þeir halda rétti til lífeyrisauka á meðan þeir starfa hjá áðurnefndum launagreiðendum.

Í samingnum er svo kveðið nánar á um rétt starfsmanna til lífeyrisaukans.
Með samingnum hefur náðst mikilvægur áfangi í að jafna lífeyrisréttindi starfsmanna ríkisins og Reykjavíkurborgar án tillits til hvaða kjarasamnings þeir fylgja.

Sjá samninginn.

Miðstjórn á Vestfjörðum

Miðstjórn Samiðnar hélt haustfund sinn á Ísafirði 13. og 14. sept. þar sem farið var yfir helstu verkefni vetrarins og spáð í spilin með heimamönnum í VerkVest og Félagi járniðnaðarmanna.  Miðstjórn heimsótti Bolungarvík og Vestfirska verktaka, auk þess sem tekið var hús á sveitarstjóra Súðavíkur Pétri P. Markan, sem jafnframt er formaður fjórðungssambands Vestfjarða og fékk yfirlit yfir helstu áskoranir og tækifæri Vestfirðinga.  

Fundur fólksins 8. og 9. september Hofi Akureyri

Samiðn mun leggja sitt af mörkum á FUNDI FÓLKSINS sem er er lífleg tveggja daga lýðræðishátíð þar sem saman kemur fólk úr ólíkum áttum til að ræða fjölbreytt málefni.  Á myndinni má sjá fulltrúa Samiðnar Sighvat og Evu sem koma frá Félagi málmiðnaðarmanna á Akureyri.

Meðal efnisflokka verða: 
Af hverju borga ég í stéttarfélög?  
Ungt fólk og stéttarfélög.
Hver er staðan í stefnumótun stjórnvalda í málefnum eldra fólks?
Staða íslenskra fjölmiðla?
Verður framtíðarkennarinn app?  
Fátækt er ekki aumingjaskapur.

Upplýsingar, samtal og gagnkvæm virðing eru undirstöður lýðræðisins og er eitt af markmiðum hátíðarinnar að hvetja til uppbyggjandi samtals.  Félagasamtök fá tækifæri til að koma málefnum sínum á framfæri, upplýsa almenning og ráðamenn um sín baráttumál og leita eftir stuðningi. Með því að hlusta og ræða saman í eigin persónu aukum við traust og skilning milli ólíkra aðila samfélagsins.

Sjá nánar.

Er verið að leggja niður íslenskt velferðarkerfi?!

Norræn velferðakerfi byggjast á því að við tökum sameiginlega ábyrgð á hvert öðru. Við förum margvíslegar leiðir að þessu markmiði. Við erum með heilbrigðiskerfi, menntakerfi og almannatryggingar, barnabætur fyrir barnafólk og húsnæðisstuðning. Við semjum um réttindi fólks í gegnum kjarasamninga s.s. um lífeyrisréttindi og greiðslu sjúkradagpeninga svo eitthvað sé nefnt. Réttindi sem koma í gegnum ríki og sveitarfélög eru háð fjárveitingum hverju sinni og pólitískum vilja þeirra sem eru við stjórnvölin.
Sé horft yfir tuttugu ára tímabil má segja að styrkur velferðarkerfisins hafi verið að gefa eftir, hvort sem horft er til jöfnunar í skattkerfi, vaxta- eða barnabótum.  Allir stjórnmálaflokkar sem starfað hafa yfir lengra tíma og átt hafa aðild að ríkisstjórnum bera á þessu ábyrgð.
Stjórnvöld hafa beitt eignar- og tekjutengingum með þeim hætti að þessi stuðningskerfi nýtast eingöngu þeim allra lægst launuðu og svo er komið að lágmarkslaun skerða réttindi til bóta, þrátt fyri að flestir séu sammála um að engin geti lifað á þeim launum.
En hvernig stendur á að íslenskt velferðarkerfi hefur gefið svona mikið eftir?  Hver hefur tekið þessar ákvarðanir?  Hefur einhver stigið fram í kosningum og sagt það með beinum orðum að það eigi að leggja niður almennan stuðing til jöfnunar lífskjara á Íslandi?
Svarið er, það hefur engin haft kjark eða þrek til að stíga fram og segja þetta með berum orðum, heldur valið þá leið að einfaldlega framkvæma þessar breytingar á löngum tíma svo við skynjum þær ekki fyrr en þær bitna á okkur sjálfum.
Þessi þróun hefur átt sér stað víða í okkar samfélagi sem hefur verið breytt í grunvallaratriðum án þess að þjóðin hafi verið spurð hvort hún vilji fara í þessa vegferð.
Það er orðið aðkallandi að þjóðin stígi fram og segi við stjórnmálamenn, hingað og ekki lengra.  Íslendingar vilja velferðarkerfi að Norrænni fyrirmynd en ef framheldur sem horfir verður tæpast hægt að tala um að á Íslandi sé Norrænt velferðarkerfi.

Hver er munurinn á að stela í verslun eða stela launum starfsmanna?

Mikill fjöldi erlendra starfsmanna er að störfum á íslenskum vinnumarkaði við misjafnar aðstæður, bæði hvað varðar aðbúnað og starfskjör. Þrátt fyrir að stéttarfélögin haldi úti eftirliti á vinnustöðum og reyni að sporna við félagslegum undirboðum má öllum vera ljóst að víða er verið að fara illa með erlenda starfsmenn. Á síðustu árum hefur löggjöfin verið endurbætt en verulega skortir á eftirfylgni og hegningu fyrir að svíkja starfsfólk um réttindi sem tryggð eru í kjarasamningum og lögum.
Það er skrítin staðreynd að við bregðumst við með ólíkum hætti við brotum á lögum, við dæmum fólk fyrir að stela en fyrirtæki og einstaklingar komast upp með að brjóta á fólki og hlunfara á grófan hátt. En hver er munurinn á að stela t.d. vöru úr hillum verslana sem er sannarlega eign hennar eða hlunfara starfsmanna um laun sem honum ber samkvæmt kjarasamningum? Það er engin eðlismunur á þessu tvennu. IKEA setur nálgunarbann á fólk sem verður uppvíst af þjófnaði í verslunum fyrirtækisins sem er hið eðlilegasta mál. En verktaki sem verður uppvís að því að stela launum af starfsmönnum sínum færa að halda ótrauður áfram og jafnvel gerist verktaki hjá ríki og sveitarfélögum.
Hér þarf að verða breyting á. Við þurfum að taka á vanefndum á starfskjörum launamanna eins og hverjum þjófnaði. Það er verið að beita fólk ofbeldi og stela af því, fólki sem er í veikri stöðu til að verja sig. Við sem samfélag eigum að rísa upp gegn þessum ósóma og láta þá sem stunda slíka starfssemi bera ábyrgð.

Tilgreind séreign eða samtrygging?

Þann 1. júlí hækkaði mótframlag atvinnurekenda í lífeyrissjóð á almennum vinnumarkaði um 1,5% og er þá 10%.

Skylduiðgjald til lífeyrissjóðs mun frá 1. júlí nema samtals 14% sem skiptist í 4% iðgjald launamanns og 10% mótframlag atvinnurekenda.

Síðasti áfangi hækkunar á mótframlagi atvinnurekenda, sem samið var um í kjarasamningum aðildarfélaga ASÍ og SA í janúar 2016, kemur til framkvæmda þann 1. júlí 2018 en þá hækkar framlagið um 1,5% til viðbótar og verður þá 11,5%. Skylduiðgjald til lífeyrissjóðs mun frá 1. júlí 2018 nema samtals 15,5% sem skiptist í 4% iðgjald launamanns og 11,5% mótframlag atvinnurekenda.

Sjóðfélagar hafa val um hvernig þeir ráðstafa viðbótariðgjaldinu í tilgreindan séreignarsparnað með samningi við sinn lífeyrissjóð eða nýtt það til að auka tryggingavernd sína til örorkulífeyris og ævilangs ellilífeyris í samtryggingu.

Atvinnurekenda verður skylt að standa skil á öllu skylduiðgjaldinu (14% frá 1. júlí 2017 og 15,5% frá 1. júlí 2018) til skyldutryggingarsjóðs.

Ef þú hefur ekki samband við lífeyrissjóðinn þinn og velur að setja viðbótariðgjaldið eða hluta þess í tilgreinda séreign rennur það í samtryggingu og réttindi þín þar aukast.

Sjá nánar